Συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη και ... συν-εικασίες των μαθητών

 Σε αυτήν την ανάρτηση θα ήθελα να προτείνω μια δραστηριότητα δημιουργικής συνομιλίας με το εικαστικό έργο του Οδυσσέα Ελύτη και, συγκεκριμένα, με τα κολάζ του, τα οποία ο ίδιος αποκαλεί "συνεικόνες". Πρόκειται για κάπου 50 έργα, όπου προβάλλονται μορφές γυναικών και αγγέλων κατά βάσιν αλλά και αρχαίων αγαλμάτων μέσα σε ένα θαλασσινό - κυρίως - φυσικό τοπίο - ή και ανθρωπογενές περιβάλλον (βάρκες, αιγαιοπελαγίτικα χωριά, κλπ.). Άμεση και εκπεφρασμένη από τον ίδιον τον Ελύτη είναι η σχέση αυτής της εικαστικής του δραστηριότητας με την ποιητική του δραστηριότητα. 

Αυτήν και άλλες πληροφορίες μπορούμε να βρούμε σε ανάρτηση του Παναγιώτη Ανδριόπουλου "Οι άγγελοι στις συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη" (https://mikropragmata.lifo.gr/aksechasta/oi-angeloi-stis-syneikones-tou-odyssea-elyti/) καθώς και στο βιβλίο "Το δωμάτιο με τις εικόνες (Collage - Οδυσσέας Ελύτης)" του Ευγένιου Αρανίτση (εκδόσεις Ίκαρος, 1986), όπου περιλαμβάνονται (σχεδόν) όλες οι συνεικόνες του Ελύτη με τον τίτλο τους και σχετικό σχολιασμό από τον συγγραφέα του βιβλίου. Έργα-κολάζ του Ελύτη μπορεί κανείς να βρει και στο βιβλίο του Οδυσσέα Ελύτη "Ο κήπος με τις αυταπάτες" (σκληρόδετη έκδοση) με 49 συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη (εκδόσεις Ύψιλον / Βιβλία, 1999), όπου η τέχνη του κολάζ συμπορέυεται με την ποίηση. Επίσης, υπάρχει στο διαδίκτυο στον ιστότοπο του Ιδρύματος Μποδοσάκη διάλεξη της Μαρίνας Λαμπράκη-Πλάκα με τίτλο "Οι συνεικόνες του Ελύτη και η συγγυμνασία των αισθήσεων" (1 Νοεμβρίου 2011) (https://www.blod.gr/lectures/oi-syneikones-tou-elyti-kai-i-syggymnasia-ton-aisthiseon/).

Οι δραστηριότητες που θα μπορούσαν να περιστραφούν γύρω από τις συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη για μια σφαιρικότερη κατανόηση του έργου του από τους μαθητές αλλά και για τον συσχετισμό εικαστικής και ποιητικής φυσιογνωμίας και δραστηριότητας του καλλιτέχνη είναι οι εξής: 

α) Οι μαθητές θα μπορούσαν να κληθούν να αποδώσουν τίτλους σε συνεικόνες του Ελύτη που θα τους δίνονταν από τον εκπαιδευτικό χωρίς τον τίτλο τους. Με τον τρόπο αυτόν θα προβληματίζονταν πάνω στο περιεχόμενο και το νόημα της κάθε συνεικόνας. 

β) Οι μαθητές θα μπορούσαν να κληθούν να συγκρίνουν τους τίτλους που απέδωσαν στις συνεικόνες με τους υπαρκτούς τίτλους των έργων, τους οποίους θα αποκάλυπτε στη συνέχεια σε αυτούς ο εκπαιδευτικός, προκειμένου να επικοινωνήσουν με την έμπνευση και το στίγμα που θέλει να δώσει ο καλλιτέχνης με το κάθε κολάζ του. 

γ) Οι μαθητές θα μπορούσαν να κληθούν να συσχετίσουν επιλεγμένες συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη με συγκεκριμένους στίχους από το έργο του. Κάτι τέτοιο βέβαια θα απαιτούσε μια ευρύτερη εποπτεία του ποιητικού του έργου. Θα μπορούσε όμως ο εκπαιδευτικός με τη βοήθεια και ανθολογήσεών του στο διαδίκτυο αλλά και με την γενικότερη κατάρτισή του και δυνατότητα να κινείται ευέλικτα στο συνολικό ποιητικό έργο του Ελύτη να δώσει κατευθύνσεις και να παράσχει σχετικό - εστιασμένο - υλικό στους μαθητές. Παρεμπιπτόντως, μπορεί κανείς να βρει και να κατεβάσει τα άπαντα του Οδυσσέα Ελύτη στον σύνδεσμο https://kupdf.net/download/_599886d0dc0d60a12a300d1b_pdf. 

δ) Οι μαθητές θα μπορούσαν να κληθούν να δημιουργήσουν δικά τους ποιήματα με αφορμή συνεικόνες του Οδυσσέα Ελύτη.

ε) Οι μαθητές θα μπορούσαν να κληθούν να δημιουργήσουν δικά τους κολάζ με αφορμή στίχους του Οδυσσέα Ελύτη ή ολόκληρα ποιήματά του ή με αφορμή τα δικά του κολάζ. 

Οι παραπάνω προτάσεις δημιουργικής γραφής και συνομιλίας με το εικαστικό έργο του Ελύτη προτείνεται να έχουν ομαδοσυνεργατικό και διαλογικό χαρακτήρα με σκοπό τη διάχυση των ιδεών και την ελεύθερη εκφραση των απόψεων των μαθητών.